Boekennieuws.

Nieuws, reportages en achtergronden uit de wereld van het boek

het boek was beter

Baantjer: de boeken en de serie

Baantjer. Meteen weet iedereen waar je het over hebt: de moordzaken waarmee Jurriaan de Cock en Dick Vledder wekelijks werden geconfronteerd en die zij na een bezoek aan Lowies café wisten op te lossen. Miljoenen kijkers op de vrijdagavond zaten thuis voor de televisie om te genieten van deze Amsterdamse politieserie.

 Minstens net zo populair waren de boeken waarop de serie gebaseerd was. Geschreven door de in 2010 gestorven ex-politieagent Appie Baantjer, smulden miljoenen lezers van de spannende avonturen van de lijvige De Cock en zijn collega’s.

Wanneer zo’n succesvolle serie wordt verfilmd, is het altijd de vraag tot in hoeverre trouw moet worden gebleven aan het concept. In dit geval lijken de makers zich slechts op de personages te hebben geconcentreerd en niet op de verhalen: geen één van de boeken die Baantjer heeft geschreven, is gebruikt voor een aflevering. De makers hebben wat dat betreft vertrouwd op hun eigen artistieke vrijheid en het moet worden gezegd: daar hebben ze goed aan gedaan.

Want laten we wel wezen: elke aflevering volgde inderdaad een eigen stramien (hoewel dit later werd aangepast), de boeken lieten helemaal niks aan de verbeelding over. Wie goed oplet (let op, hier komt een enorme spoiler voor waarschijnlijk alle zeventig boeken) zal erachter komen dat in de meeste gevallen de eerste persoon die De...

Wat mij betreft stijgt de serie boven de boeken uit

Cock ontmoet de dader is. Daarbij komt het zelden voor dat de achteraf beschreven motivatie van de dader daadwerkelijk in het verhaal is verwerkt: het resultaat is dat het motief er met de haren bij lijkt te zijn gesleurd.

In de serie gebruikten de makers ook een vast patroon, maar dan op andere wijze: zo kreeg De Cock altijd het idee voor de oplossing na een bezoekje te hebben gebracht aan het café van Lowie, waar een nonchalante opmerking of zijdelingse gebeurtenis leidde tot de sleutel van het onderzoek. Toen de serie verder liep, kregen de makers meer creatieve invallen en werden de afleveringen langer, en slaagden de makers er soms zelfs in de kijker te verrassen met een onverwachte ontknoping. Wat dat betreft bleven de boeken toch steken in een patroon, dat slechts zo nu en dan doorbroken werd, bijvoorbeeld als plotseling iemand anders de hoofdrol krijgt en de Cock mag komen opdraven als bijfiguur.

Dus ja, wat mij betreft stijgt de serie boven de boeken uit. Toch ben ik wel erg blij dat de makers één ding onveranderd hebben gelaten: het moment dat De Cock zichzelf voorstelt. Nog zie ik Peter Römer voor me die de legendarische woorden uitspreekt: ‘Mijn naam is “De Cock”, met cee oo cee kaa.’ Mijn weekend was weer goed.

Geschreven door Vincent op 15-05-2013.