Boekennieuws.

Nieuws, reportages en achtergronden uit de wereld van het boek

archief

Het kan vreemd gaan

“Op een heldere voorjaarsavond stelt mijn vrouw Anne mij voor om overspel met haar te plegen.” Niet veel verhalen beginnen zo. Adri van Beelen introduceert zijn hoofdpersoon aan een bizarre ontwikkeling in de relatie met zijn vrouw en de lezer wordt uitgedaagd te bedenken waarom. Vreemdgaan wordt meestal niet gezien als iets wat je uit liefde voor je partner doet. Maar hoe zit het dan met vreemdgaan met je eigen vrouw? Want dat vraag Anne van Adriaan. Ze bedenkt een personage, Celeste, en in deze nieuwe persoonlijkheid verleidt ze haar man. Als Adriaan verliefd wordt op Celeste beginnen de grenzen van zijn realiteit te vervagen. Je zit als lezer met twee vragen: waarom gebeurt dit en hoe kan zoiets goed aflopen? De waanzin van de liefde is het centrale thema, niet het overspel De ontwrichting van Adriaans realiteitszin wordt benadrukt door de manier waarop de schrijver aandacht geeft aan het alter ego  dat Adriaan voor zichzelf bedenkt, Eric. Zodra het verhaal wordt verteld vanuit zijn oogpunt weet je dat je in dat hoofdstuk Celeste zult zien in plaats van Anne. Eric wordt een zelfstandig personage en daarmee wordt de mentale stabiliteit van zowel Adriaan als Anne onzeker. Zodra ze weer in hun eigen huid kruipen lijken ze in orde, maar je vraagt je als lezer af wat zo’n rollenspel met de geest doet. Zonder ook maar een moment moralistisch te prediken zet de schrijver je aan het denken over waar je staat in deze kwestie. Of dat zijn doel is, is niet bekend. Maar het voegt wel toe aan de connectie die de lezer met Adriaan legt, met zijn verwarring. Het verhaal is vlot geschreven en de stijl ontwikkelt zich parallel aan de loop van het verhaal. In het begin speelt ratio een grote rol in zowel Adriaans denkwijze als in de schrijfstijl van de auteur. De entree van Eric gaat gepaard met een wisseling naar het schrijven in de derde persoon, wat aangeeft hoe surreëel de situatie voor Adriaan is. Het scala aan emoties dat hij doorloopt begint bij verwondering en verwarring en ontmondt in wanhoop. Dat de schrijfstijl hierin meegaat is cruciaal voor het begrip dat de lezer voor Adriaans situatie krijgt. Voor een boek waarin seks een grote rol speelt wordt verrassend weinig plat geschreven. De intieme scènes hebben een duidelijke functie en zijn zo geschreven dat de nadruk altijd ligt op de relatie tussen Celeste en Eric. Er zijn wel aanwijzingen dat er iets niet helemaal in de haak is, maar niets dat de ontknoping van het verhaal verspeelt. Die uiteindelijke ontknoping is misschien wat vergezocht, maar daar draait het boek niet om. Het verhaal gaat om een thema, niet om de gebeurtenissen an sich. En dat thema is goed uitgewerkt. De schrijver vermijdt clichés en het intrappen van open deuren, in plaats daarvan stelt hij vragen die zelfs de trouwste partner pas kan beantwoorden na enige bedenktijd. Want vreemdgaan is moreel volstrekt verwerpelijk, maar de situatie die in het boek geschetst wordt speelt juist met die principes en waarden. Uiteindelijk is overspel niet het centrale thema, maar de complete waanzin die liefde bij mensen teweeg kan brengen. De vorm waarin dit thema gebracht wordt is onconventioneel, maar dat is allesbehalve slecht.    
Geschreven door admin op 2012-09-14 09:26:08.